
İlçenin Kuruluşu ve Adının Kaynağı
Genel Tarih :
Havza’nın özel tarihine ilişkin ulaşabildiğimiz tüm bilgiler bir kaç yüz yıllık bir zaman dilimini kapsamakla birlikte Havza’nın da içinde bulunduğu bölgenin genel tarihi itibarıyla kuruluşu M.Ö.2000’li yıllara değin uzanmaktadır.
Bu yörenin tarihte -bilinen- ilk kullanımı önceleri Kızılırmak ve Yeşil ırmak deltaları arasında yerleşim kuran ve daha sonra bunu büyük bir uygarlığa dönüştüren Hititlilere aittir.(Bağlantı adresi Sadece üyeler içindir!)
M.Ö.7. yüzyılda Samsun’un İyon yalı Miletler tarafından bir kıyı kenti olarak kuruluşundan sonra bir süre Milet’lilerin etki alanına giren bölge daha sonra Kafkaslardan gelen Kimmer’lerin istilasına uğradı. Bu yıllarda sık-sık yapılan savaşlar sonucu Havza’yı da içine alan yörenin önce Persler tarafından idare edildiğini,Büyük İskender’in tüm Anadolu’yu Makedonya İmparatorluğunun sınırlarına katmasından sonra da Makedonyalıların egemenliğine geçtiğini görüyoruz.
M.Ö.1.yüzyılda bu kez Roma istilasına uğrayan bölge,M.S. 935 yılında Roma İmparatorluğunun ikiye bölünmesiyle Doğu Bizans İmparatorluğuna dahil oldu.
Bu yıllardan başlayarak Sinop yolu üzerinde önemli bir coğrafi ve stratejik özelliğe sahip olan Havza,1071 yılında kazanılan Malazgirt zaferinden sonra Anadolu’nun bir çok yöresi gibi zaman- zaman Türk hakimiyetine tanık olduysa da Haçlı seferleri sırasında sık-sık el değiştirdi.13.yüzyılda Selçukluların eline geçen bölge,bu hanedanın çökmesinden sonra önce Canik Beyliğine daha sonra da 1414 yılında Osmanlı yönetimine dahil oldu.
İlçenin kuruluşu ve adının kaynağı :
Havza,Karadeniz bölgesinin orta kesiminde,üzerinde çeşitli uygarlıkların yerleşip barındığı tarihi zengin kentlerimizden biridir.
Resmi belgelere dayalı tarihi MÖ 2000’li yıllara dek uzanmakta olan ilçeyi ilk kez kimlerin kurduğu tam olarak bilinememekle birlikte şehrin tarihi boyunca hangi isimlerle anıldığı konusunda bir hayli kaynak ve oldukça değişik iddialar bulunmaktadır.
Havza’nın ilk kez M.Ö.2500 yılında Hititler tarafından kurulduğu tezine dayanarak, kurucusunun Hitit hükümdarı KavuzhanBağlantı adresi Sadece üyeler içindir!olduğunu ileri süren bazı kaynaklara göre şehrin ilk adının “...kurucusunun adına izafeten(!) KAVZA olması icap eder.” Bu iddiayı ileri sürenlere göre “Kavza adı zamanla kibarlaşarak HAVZA biçimine dönüşmüştür.” Bağlantı adresi Sadece üyeler içindir!
Ne var ki bu bilgiler Rum Pontuslular dan günümüze ulaşan bazı haritalarda ve diğer belgelerde şehrin adının “Khavza” olarak yazılmış oluşuyla birlikte değerlendirildiğinde “Kavza” nın, gerçekte olup olmadığı yada kim olduğu meçhul “Kavuz Han”a ithaf edilerek bu şehre verilen bir isim olmak yerine Havza’nın Rum dilindeki ifadesi (söyleniş biçimi) olma olasılığını daha çok ön plana çıkardığından pekte sağlıklı bir iddia olmadığını ortaya koymaktadır.
Havza tarihini aydınlatan en önemli eserlerin başında gelen Hüseyin Abdi-zade Hüsamettin Efendinin “Amasya Tarihi” ve bu tarihin bazı büyük-küçük eserlerinin verdiği haberlere göre ise ,Havza’nın bilinen eski adı “Hançere” yahut “Gançere” dir.
(Zekeriya b.Mahmut el Kazvini ,”Asaru’l-Bilad” adlı eserinde bu Hançere (Ancere) kasabasını şöyle tanımlıyor; “..Ancere Anadolu da bir şehir olup orada Ters akan Irmağı vardır. Rivayet olduğu üzere 8 Ağustos 442 (1050) Pazartesi zelzele olmuş,zelzele 2 gün devam ettiğinden Anceredeki bir çok bina yıkılmış;bir kilise yere batarak hiç bir eser kalmamış, yerinden gayet sıcak bir su çıkıp yetmiş kadar mezrayı harap etmiş,bir çok kişinin boğulmasına sebep olmuş,sıcak suyun akışı dokuz gün devam ettiğinden herkes dağ başlarına kaçmış daha sonra su çekilmiş ve bir miktar kalmıştır...”) Bağlantı adresi Sadece üyeler içindir!
Hançere ve Gançere’nin yanı sıra bazı kaynaklarda da “Ancere” ve Hanceze” adı geçen şehre bu adın “Boğaz” anlamına gelmek üzere verildiği ve yerleş iminin bu günkü Havza’nın kurulu olduğu alana göre batı yönünde,kaplıcalardan daha yukarıda bulunduğu sanılmaktadır.
Havza’nın eski adı ve bu şehrin yerinde daha önce başka bir yer leşim olup olmadığı konusunda yaptığı araştırma bulgularını dile getiren Zübeyr-zade Mehmet Fuat Efendi de “Yurdumuz Havza” adlı eserinde ; Havza’nın “nam-ı kadimi”(eski adı) nın belli olmadığını belirterek, “..Gerçi milattan evvel ve sonraları şimdiki Havza’nın yerinde büyük ve muntazam bir şehrin mevcut olduğunu bazı Rum tarihçileri yazmakta ve eski Rumların ,Bizanslıların buraları icra-i hükümet (idare) ettiklerini göstermekte iseler de bunların ne dereceye kadar mevsuk (inanılır) oldukları anlaşılamamakla beraber esasen ne malumatların bizimle bir alakası ne de o şehrin şimdiki Havza ile bir ilişkisi yoktur..” Bağlantı adresi Sadece üyeler içindir! demektedir.
Mehmet Fuat Efendinin sözünü ettiği Rum tarihçilerinden günümüze kadar intikal eden bir rivayete göre,bu günkü Havza’nın yerinde Hançereden de önce mevcut yer leşimin batı ve kuzey-batı istikametinde adı “Çetrik”(Çermik) olarak anılan oldukça büyük bir yer leşim merkezi bulunuyordu. Bu yer leşim merkezinde sırasıyla Hititler,Pontuslular,Romalılar hüküm sürdüler.
Kuruluşu ve adının kaynağı konusunda böylesine çok değişik görüş ve iddialarla karşılaştığımız Havza’nın , Roma ve Bizans İmparatorlukları zamanında bir kaplıca beldesi olduğunu ifade etmesi bakımından “Thermee Phoseemeomitearem” olarak anıldığı belirlenmiştir. Antik Anadolu Coğrafyası (Geographika) yazarı Strabon’un söz konusu eserinde yer leşimin adından “ Phazemotis sıcak su kaynaklarının bulunduğu yer” olarak bahsedilirken Evliya Çelebinin “Seyahatname”sinde karşımıza çıkan bir diğer isimde “Koze Kazası”dır.
Nihayet,1524 yılından sonra benimsenip özellikle resmi kayıtlarda kullanılarak yaygınlaştırılan ve günümüze kadar ulaşan HAVZA,adından önce anıldığı şekli ile “Hevze” ve “Havze” Türk dilinde olduğu gibi Arapça ve Farsça’da da herhangi bir anlam ifade etmez. Havza’ya gelince “dalmak” ve “Havz etmek” anlamına geldiği gibi “bir parça” veya “ara” anlamlarını da ifade eder. Bağlantı adresi Sadece üyeler içindir!
Sonuç olarak tüm bu bilgiler ışığında Havza’nın tarihi M.Ö.2000’li yıllara değin uzanan bir eski yer leşim merkezi olmasına rağmen,ilk kez kimler tarafından kurulup ne ad verildiği bilinmemekle birlikte ve belki de geçen 4000 yılı aşkın tarihi süresince bir çok uygarlığın etki ve yer leşim alanı içinde bulunması ve bu uygarlıklar arasında da sık-sık el değiştirmiş olması nedeniyle farklı isimlerle anıldığını söyleyebilir ve bu isimler arasında bazı tarihi eser ve belgelerde sıklıkla yer alan ve yaygın olarak kullanılmış olanları da şu şekilde sıralayabiliriz: Kavza (Khavza), Hançere (Gançere,Ancere,Hanceze), Çetrik (Çermik), Thermee Phoseemeomitearem , Koze , Hevze (Havze) ve HAVZA.
Coğrafi Yapı
Havza kısmen ova ve kısmen de dağlık engebeli bir arazi üzerinde bulunmaktadır. İlçe merkezi ise, üç tarafı dağlarla çevrili bir vadi içinde kurulmuştur.
İlçe Orta ve Doğu Karadeniz bölgesinin sahil illerini İç Anadolu, Ege, Akdeniz ve Marmara Bölgelerine bağlayan önemli bir karayolu ve demiryolu üzerinde bulunmaktadır. Karadeniz Bölgesinin, özellikle Samsun ilinin giriş kapısı niteliğini taşımaktadır.
İlçenin Samsun'a uzaklığı karayoluyla 84 km., demiryolu ile 94 km.' dir. İlçe diğer yerleşim yerlerine de yakın ve kavşak konumunda olup, Amasya'ya 53 km. Merzifon'a 24 km. Suluova'ya 15 km. Kavak'a 33 km. Lâdik'e 32 km. Vezirköprü’ ye 30 km.dir. İlçenin Ankara'ya uzaklığı ise 316 km.dir. İlçenin Doğusunda Kavak ve Lâdik ilçeleri, Batısında Vezirköprü ilçesi, Kuzeyinde Bafra İlçesi, Güneyinde Merzifon ve Suluova ilçeleri bulunmaktadır.
Yüzölçümü 788 km². olup, bunun 765 km².si kırsal kesime, 23 km².si ilçe merkezine aittir. Rakımı ise 675 m. dir.
Genellikle meşe, pelit, yer yer de iğne yapraklı çam türü bitkiler vardır.
Ilıman deniz ikliminden karasal iklime geçiş özelliğini arz etmektedir. Bazı yerlerde Karadeniz iklimi, bazı yerlerde karasal iklimi hakimdir. Kış aylarında kar yağışı ve buzlanma görülür. Yıllık yağış ortalaması metrekareye 600 kg.dır.Tersakan Çayı, Kamlık Çayı ve Havza Hacı Osman Deresi en önemli akarsularıdır. Mesudiye, Çayırözü, Şeyhkoyun, Hacıdede, Beyören, Doğançayırı, Ortaklar başlıca yaylalarıdır.
Tarım
Resimler Sadece üyeler içindir!
İlçenin yüzölçümü: 788,125 Km2 (788.125 da.) olup, arazinin bölünmesi aşağıdaki gibidir.
Ekilebilen arazi : 422.585 da. (Sulu; 14.834 da, Kuru; 407.751 da.)
Ormanlık alan : 295.471 da.
Çayır-mera : 29.549 da.
Tarım dışı arazi : 40.520 da. (İmar,taşlık,kayalık,gölet v.b.)
TOPLAM : 788.125 da.
İlçede üretimi yapılan başlıca ürünler şeker pancarı, buğday, arpa, silajlık mısır, fiğ ve ayçiceğidir.
Diğer ürünlerle birlikte arazilerin kulanım olarak dağılımı aşağıdaki şekildedir.
Tarla Bitkileri : 388.121 da.
Sebze : 1.554 da
Meyve : 1.000 da
Ekilemeyen tarım alanı : 31.910 da.
Sulanabilir arazi miktarı yaklaşık 2.000 hektar olup, bu alanların bir kısmı Tersakan çayından sulanmaktadır. Bunun haricinde Kamlık ve Dereköy’ den geçen çaydan çevre köyler sulama yapmaktadır.
Hacıdede Köyünde baraj yapımı devam etmekte olup, inşaat bittiğinde, Havza ve Merzifon İlçelerinde çevre köylerde toplam 520 ha. arazi sulama imkânı sağlanacaktır.
Resimler Sadece üyeler içindir!
* İlçemizde Bulunan Resmi Üretici Birlikleri ;
1) Havza Süt Üreticileri Birliği
2) Havza Yem Bitkileri üreticileri Birliği (2007 Yılında Kuruldu)
3) Meyve Üreticileri Birliği (2007 Yılında Kuruldu)
4) SAMSUN Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliği Havza Şubesi bulunmaktadır.
Sanayi
Sanayi ve Ticaret Durumu :
*Havza İlçesinin, sanayi ve ticaret açısından fazla gelişmiş bir ilçe olduğu söylenemez. Ancak, gerek elektrik enerjisi ve gerekse Tersakan ve Derinöz Çaylarının enerjisinden yararlanılarak İlçe Merkezi ve bazı köylerde un fabrikaları kurulmuştur. Un fabrikalarının yıllık üretim kapasitesi 700.000 ton olup,fabrikalarda 150 civarında işçi çalışmaktadır.
*İlçede özel sektöre ait Süt Ürünleri Fabrikası bulunmakta olup, yıllık 1242 ton süt işleme kapasitesine sahiptir.Fabrikada 30 işçi çalışmaktadır.
*Ayrıca, yine özel sektöre ait 2 adet ( İmircik-Güzeldal, Mürsel-Havza Madencilik) olmak üzere linyit işletmesi mevcuttur.İşletmelerin yıllık üretim kapasiteleri 18.000 ton civarında olup, 60 işçi çalışmaktadır.
*İlçede zahirecilikle iştigal eden esnafın daha iyi ortamda ticaret yapmaları için Samsun Ticaret Borsası tarafından satın alınan Yenimescit Mah.-Vezirköprü yolu üzerinde 35.000m2 arazi üzerine Zahireciler Yapı Kooperatifi kurulmuş, 2006 yılı eylül ayı itibarı ile faaliyete geçmiştir. Projede Borsa idare Binası, 1 adet kantar ve 56 adet 160 m2 alanlı iş yeri bulunmaktadır. Bu iş yerlerinde yaklaşık 90 işçi çalışmaktadır.
*Bekdiğin Beldesi hudutlarında Organize sanayi Bölgesi kurulması çalışmaları devam etmekte olup, 2113 parsel nolu, 96 ha. 5918 m2.85 dm. alanın tahsisi yapılmış ve Yönetim Kurulu oluşturulmuştur.
*İlçede, 1989 yılında kurulan Havza Küçük Sanayi Sitesi ve 2007 yılında kurulan 25 mayıs Küçük Sanayi Sitesi bulunmaktadır. Havza KSS’de 105, 25 Mayıs KSS’de 45 işyeri, otomotiv bakım onarım,tarım aletleri bakım onarım,imalat,kaynakçılık,orman ürünleri satışı üzerine faaliyet göstermektedir.
İlçenin Ticaret ve Sanayi Odası Meslek Grupları dağılımı aşağıdaki gibidir.
|
S.NO.
|
MESLEK GRUBU
|
SAYISI
|
|
|
1.
|
Maden İşletmesi
|
2
|
|
|
2.
|
Akaryakıt Bayileri
|
15
|
|
|
3.
|
Un ve Yem İmalatı
|
18
|
|
|
4.
|
Otel, Motel, Hamam
|
13
|
|
|
5.
|
Semaver İmalatı
|
1
|
|
|
6.
|
Süt Ürünleri İmalatı
|
1
|
|
|
7.
|
Pvc İml.montaj
|
4
|
|
|
8.
|
Ekmek İmalatı ve satışı
|
12
|
|
|
9.
|
Saman ticareti
|
18
|
|
|
10.
|
Zahireciler
|
41
|
|
|
11.
|
Şoklama-Donmuş et muh.kokoreç imalatı
|
1
|
|
|
12.
|
Eczaneler
|
10
|
|
13.
|
Kuyumcu
|
10
|
|
14.
|
Küçük sanayi esnafı
|
150
|
İlçenin kooperatifleşme durumu şöyledir :
|
S.No.
|
Kooperatifin Adı
|
Sayısı
|
Üye Sayısı
|
|
1.
|
Tarım Kredi Kooperatifleri (pancar koop dahil)
|
3
|
7960
|
|
2.
|
KaradenizYağlı Tohumlar Koop.
|
1
|
6300
|
|
3.
|
Tarımsal Kalkınma Kooperatifi
|
7
|
568
|
|
4.
|
Sulama kooperatifi
|
8
|
694
|
|
5.
|
Esnaf Kefalet Kooperatifi
|
1
|
1600
|
|
6.
|
25 Mayıs Küçük San.Sitesi Koop.
|
1
|
125
|
|
7.
|
Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifi
|
1
|
205
|
|
8.
|
20 Nolu Minibüsçüler Kooperatifi
|
1
|
46
|
|
9.
|
Konut Yapı Kooperatifi
|
5
|
294
|
*İlçede, Sanayi ve Ticaret Odası, Ziraat Odası, Şoförler Odası, Bakkallar Bayiler Odası, Madeni işler Odası ve Kahveciler Odası olmak üzere 6 adet meslek odası vardır.
*İlçede 3 adet Banka Şubesi bulunmakta olup, bunlar Ziraat Bankası, Halk Bankası ve İş Bankası şubeleridir.
*İlçede 16 adet akaryakıt istasyonu bulunmakta olup, bunların 8 adedi ilçe merkezinde, 8 adedi Jandarma bölgesindedir.
*İlçede salı günleri normal pazar, cuma günleri ise hayvan pazarı kurulmaktadır.
*İlçenin 2007 yılı vergi tahakkuk ve tahsilatı aşağıda gösterilmiştir.
|
TAHAKKUK (YTL)
|
TAHSİLAT (YTL)
|
ORANI (%)
|
|
14.165.210,48 YTL.
|
9.923.209,66 YTL.
|
70
|
* Genel olarak fert ve hane başı yıllık gelir
(Tarımsal Destekler Hariç) (Tarımsal Destekler Dahil)
Kişi başı yıllık gelir 3.115 YTL’ dir. Kişi başı yıllık gelir 3.316 YTL’ dir.
Genel Eğitim ve Öğretim Hizmetleri :
Meslek Yüksek Okulu :
İlçede Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesine bağlı olarak 1993 yılında açılan Meslek
Yüksekokulu vardır. 1 Müdür , (7) Öğretim görevlisi, (11) idari personel görev yapmaktadır. Okulda İnşaat, Büro Yönetimi ve Sekreterlik, İşletme ile Turizm ve Otelcilik bölümleri bulunmaktadır. Toplam (283) öğrenci öğrenim görmektedir. Okul, Üniversite mahallesinde yapılan kendi binasına taşınmış ve 2007/2008 eğitim öğretim hizmetleri yeni binasında verilmektedir.
Orta Öğretim :
İlçe Merkezinde 7 adet lise ve dengi okul olup, bunlar; Havza Lisesi (Pansiyonlu), Anadolu
İmam Hatip Lisesi (Pansiyonlu), Anadolu Lisesi, Anadolu Ticaret Meslek Lisesi, Kız Meslek Lisesi, Sağlık Meslek Lisesi ile Teknik Lise ve Anadolu Endüstri Meslek Lisesi(Pansiyonlu)’ dir.
İlköğretim:
* Toplam İlköğretim Okulu sayısı 46 olup, bunların 8’i merkezde, 38’i köylerdedir. Bu okulların içerisinde merkezde bulunanlar; Karşıyaka İÖO, Merkez İÖO, İstiklal İÖO, 100 Yıl İÖO, Mehmet Öngel İÖO, 25 Mayıs İÖO, Vakıfbank Atatürk YİBO, Makbule-Yusuf Ölçer YİBO. dur.
Belalan YİBO ve Çakıralan YİBO köylerde bulunmaktadır.
Okul Öncesi Eğitim:
· Okul öncesi eğitimde, merkezde 11, köylerde 37 olmak üzere toplam 48 sınıf,
· Merkez:240( 114 kız,126 erkek), köyler:555 (258 kız,297 erk.), toplam: 795 öğrenci bulunmakta,
· Merkezde 11 (kadrolu 9, Usta Öğretici 2) köylerde 37 (Kadrolu 2, Sözleşmeli 1,Usta öğretici 34) olmak üzere toplam 48 öğretmen görev yapmaktadır.
Okullaşma oranı: 60–72 ay %87, 36–72 ay %41’dir.
Taşımalı Eğitim:
* Sekiz Yıllık Zorunlu Eğitim nedeni ile 2007–2008 öğretim yılında Köylerde 34 yerleşim biriminden toplam 693 öğrenci ilçe merkezinde 1, köylerde 9 taşıma merkezi ilköğretim okuluna taşınmaktadır. (Ayrıca Şeyhler, Şeyhler Patdağı, Yaylaçatı, Yaylaçatı Musludağı, Yaylçatı Ömeroğlu Köylerinden 140 Öğrenci Kavak-Akbelen İÖO, Kemaliye, Karga Köylerinden 41 Öğrenci Suluova-Zübeyde Hanım İÖO’na taşınmaktadır.) Toplam 12 taşıma merkezinde 874 öğrenci taşımalı olarak eğitim görmektedir.
Yaygın Eğitim:
Halk Eğitim Merkezi:
* Merkezde, 1 Müdür V. 3 Müdür Yrd. 1 Kadrolu Öğretmen, 25 Usta Öğretici görev yapmaktadır.
2007–2008 eğitim öğretim döneminde Merkez ve Köylerde muhtelif branşlarda 216 kurs açılmış, bu kurslarda toplam 4428 kursiyer kurs görmektedir.
Mesleki Eğitim Merkezi:
* Mesleki Eğitim Merkezinde 1 Müdür, 2 Müdür Yard. 4 Kadrolu öğretmen, 1 Geçici personel olmak üzere toplam 8 Personel görev yapmaktadır.
2007–2008 Eğitim öğretim döneminde, Kalfalık, Ustalık, İşyeri açma ve Usta öğreticilik mesleklerinde 24 kurs açılmış, bu kurslarda 265 kursiyer kurs görmektedir.
SAĞLIK DURUMU :
*Sağlık Kurumları :
Devlet Hastanesi : 114 yataklıdır.
Verem Savaş Dispanseri : 1 adet
Aile Sağlık Merkezleri : 8 adet
*Aile Sağlığı Merkezleri :
1- Karşıyaka Aile Sağlığı Merkezi : 3 adet Aile Hekimliği Bölgesi vardır.
5507001 Nolu Aile Hekimliği Bölgesi
5507002 Nolu Aile Hekimliği Bölgesi
5507003 Nolu Aile Hekimliği Bölgesi
2- Kaplıcalar Aile Sağlığı Merkezi : 3 adet Aile Hekimliği Bölgesi vardır.
5507004 Nolu Aile Hekimliği Bölgesi
5507005 Nolu Aile Hekimliği Bölgesi
5507006 Nolu Aile Hekimliği Bölgesi
3- Çarşı Aile Sağlığı Merkezi : 1 adet Aile Hekimliği Bölgesi Vardır
4- Bekdiğin Aile Sağlığı Merkezi : 1 adet Aile Hekimliği Bölgesi Vardır
5- Çakıralan Aile Sağlığı Merkezi :2 adet Aile Hekimliği Bölgesi Vardır
5507009 Nolu Aile Hekimliği Bölgesi
5507010 Nolu Aile Hekimliği Bölgesi
6- Gidirli Aile Sağlığı Merkezi : 1 adet Aile Hekimliği Bölgesi vardır.
7- Ilıca Aile Sağlığı Merkezi : 1 adet Aile Hekimliği Bölgesi vardır.
8- Ortaklar Aile Sağlığı Merkezi : 1 adet Aile Hekimliği Bölgesi vardır.
Gençlik ve Spor Hizmetleri :
*İlçede 25 Mayıs Belde Spor adı ile Spor Kulübü bulunmaktadır. 50 Lisanslı sporcusu olup, Samsun Amatör Kümede müsabaka yapmaktadır.
*İlçede 1 kapalı spor salonu (400 kişilik), 1 futbol sahası (750 kişilik, portatif tribünlü, toprak zemin ve ızgara sistemli) ayrıca, Teknik Lise ve Endüstri Meslek Lisesi, Ticaret Meslek Lisesi ve Sağlık Meslek Lisesi’ nin kapalı spor salonu bulunmaktadır.
*İlçede Belediye tarafından yaptırılan 1 adet güreş sahası mevcuttur.
*İlçede Havza Belediyesince DDY’den kiralanarak yap-işlet-devret modeli ile yaptırılan ve müstecire ihale edilen içerisinde halı saha, yüzme havuzu , restaurant, sosyal etkinlikler salonu (düğün vb.) bulunan kompleksi vardır.
*İnönü Mahallesinde Belediyeye ait bir halı saha sosyal tesisleri mevcuttur.
*Ayrıca, içerisinde otel, restaurant ile çim saha tesisleri bulunan “Tuğra Otel çim saha tesisleri” bulunmakta olup, profesyonel ve amatör takım kafileleri bu tesiste kamp yapmaktadır.
Kültür Hizmetleri :
* İlçede Atatürk Halk Kütüphanesi mevcut olup,kütüphanede toplam 15.418 kitap ve muhtelif eser bulunmaktadır. Kütüphane, aynı anda 100 kişinin yararlanmasını sağlayabilecek kapasitededir. 2007 yılı içerisinde Kütüphaneden 2743 kişi kitap alarak yararlanmıştır.
Ayrıca, Halk Eğitim Merkezi ve Ilıca Belediyesinin de kütüphanesi mevcuttur.
Havza Kaplıcaları
Resimler Sadece üyeler içindir!
Bağlantı adresi Sadece üyeler içindir!Kaplıca Nedir?
Bağlantı adresi Sadece üyeler içindir!Kaplıca Tedavisinin Tarihsel Gelişimi
Bağlantı adresi Sadece üyeler içindir!Havza Kaplıcalarının Tanımı ve Özellikleri
Bağlantı adresi Sadece üyeler içindir!Kaplıca Tedavisi Nasıl Yapılır?
Bağlantı adresi Sadece üyeler içindir!Kaplıca Tedavisinin Özellikleri
Bağlantı adresi Sadece üyeler içindir!Romatizmaların Havza Kaplıcalarında Tedavisi
Bağlantı adresi Sadece üyeler içindir!Kalp ve Damar Hastalıklarının Havza Kaplıcalarında Tedavisi
Bağlantı adresi Sadece üyeler içindir!Mide, Bağırsak Hastalıklarının Havza Kaplıcalarında Tedavisi
Bağlantı adresi Sadece üyeler içindir!Beslenme Bozukluğu Hastalıklarının Havza Kaplıcalarında Tedavisi
Bağlantı adresi Sadece üyeler içindir!Karaciğer ve Safra Kesesi Hastalıklarının Havza Kaplıcalarında Tedavisi
Bağlantı adresi Sadece üyeler içindir!Böbrek Hastalıklarının Havza Kaplıcalarında Tedavisi
Bağlantı adresi Sadece üyeler içindir!Kadın Hastalıklarının Havza Kaplıcalarında Tedavisi
Havzada bulunan Kaplıca İşletmeleri